W modelu tensegracyjnym siły są przenoszone po całej strukturze. Rozchodzą się i nie skupiają w żadnym fragmencie. Jeżeli jednak dojdzie do takiego skupienia i lokalnego napięcia, to jest to oznaką nieprawidłowego funkcjonowania tkanek, czyli kontuzji. Myers zaznacza także, że miejsca te są źródłem bólu, ale nie są źródłem problemu. Innymi słowy ból jest sygnałem lokalnego przeciążenia tkanek, ale sposobem na ich odciążenie jest znalezienie miejsc, które są niedostatecznie obciążone. Aktywowanie tych miejsc i przywrócenie im właściwej funkcjonalności sprawia, że struktury przeciążone wracają do właściwego napięcia i kontuzja może zostać w pełni wyleczona. Zdaniem autora, odkrywanie takich zależności przywraca rozluźnienie i równowagę w ciele oraz zapobiega dalszym uszkodzeniom.

O modelach tensegracyjnych i ich globalnym reagowaniu na siły zewnętrzne pisałem już tutaj.

Artykuł Bieganie powięziowe (3) pochodzi z serwisu parawruch.pl.

Materiał filmowy prezentuje fragmenty wykładu Toma Myersa, autora książki Anatomy Trains. W tle bieg na stadionie Kamariny w Iten, który nagrałem podczas pobytu w Kenii w 2016 roku. Na nagraniu Jorum Lumbasi Okombo, Kenijczyk w niebieskiej koszulce (niebieski Keniol) podczas treningu szybkościowego.

Tom Myers to znana postać w świecie fizjoterapii. Jego zainteresowania sprowadziły go na drogę poszukiwania odpowiedzi na pytanie jak ciało funkcjonuje w przestrzeni, jak reaguje na siły zewnętrzne, przede wszystkim jak zachowuje się będąc wystawione na działanie w polu grawitacyjnym. Mówi się, że grawitacja jest głównym rzeźbiarzem naszych ciał. Łatwo przekonać się o tym, gdy obserwujemy powrót astronautów na ziemię po wielotygodniowym pobycie na orbicie. Widać wtedy jak na dłoni problemy z ponownym dostosowaniem się do warunków ziemskich. Grawitacja w sposób ciągły zapobiega zanikowi kości i mięśni nóg.

Siły zewnętrzne pojawiające się w wyniku ruchu i przemieszczania, również wpływają na nas kształtując sylwetkę. O tym właśnie mówi Myers przytaczając przykłady biegacza i ciężarowca, których ciała zmieniają się i przystosowują do wymogów uprawianej dyscypliny. Każdy podlega prawom przemian strukturalnych kości i tkanek miękkich. Zmiany zachodzą powoli, niekiedy przez wiele lat. Każdy z nas ma indywidualny potencjał i w związku z tym będzie osiągał różne rezultaty tych przemian. Jednak wszyscy taki potencjał mają. Rodzimy się z nim. Można by powiedzieć, że urodziliśmy się z potencjałem do zmian. Jest to stwierdzenie dużo bliższe rzeczywistości aniżeli zaklinanie jej stwierdzeniami, że „jesteśmy urodzonymi biegaczami”. Nic podobnego. Dopiero odpowiedni trening rozłożony w czasie sprawia, że zaczynamy tymi biegaczami być.

Dotyczy to także sportu wyczynowego, na który nakłada się jeszcze czynnik doboru naturalnego. Każda dyscyplina sportowa ma swoje wymagania i w związku z tym będzie preferować określoną anatomię i specyficzne predyspozycje, które nierzadko będą się wzajemnie wykluczać. Przykład długodystansowego biegacza wyczynowego i ciężarowca jest tu dobitny. Sukcesy w sporcie wyczynowym zależą także od puli genowej i to jest oczywiste na pierwszy rzut oka. Wysuszony Kenijczyk ugnie się na sam widok sztangi. Umięśniony siłacz skrzywi się na samą myśl o maratonie. Obaj mają potencjał do zmiany i progresu w miarę treningu, ale wiedzą doskonale, że nie mieliby żadnych szans w rywalizacji wyczynowej zamieniając się dyscyplinami.

Tom Myers w swoim wykładzie porusza kilka kwestii związanych z cechami tkanki łącznej, czyli powięzi. Zwraca szczególną uwagę na jedną z nich – elastyczność. W bardzo obrazowy sposób pokazuje na przykładzie, czym jest efektywny ruch, opisuje go w przystępny sposób zwracając uwagę na bieganie ze śródstopia jako czynnik umożliwiający korzystanie z elastyczności, a tym samym wpływający na poprawę ekonomiki biegu. Rzecz jasna tego typu uproszczenia zagadnień muszą być zredukowane do prostego przekazu. Inaczej nie miałyby tak atrakcyjnego wydźwięku. Nie można też wymagać od autora przedstawienia szczegółowego warsztatu biomechanicznego dla konkretnej dyscypliny jaką jest bieganie, bo to nie jego rola. Natomiast to co jest niezwykle przydatne studiując Myersa, to idee które podparte są wiedzą anatomiczną oraz najnowszymi informacjami o funkcjonowaniu powięzi w sporcie oraz funkcjonowaniu sportowca i priorytetach związanych z doborem skutecznych metod treningowych.

Jedną z najważniejszych idei promowanych przez Myersa podczas wykładu jest model ciała człowieka oparty na wzajemnym oddziaływaniu na siebie tkanek miękkich oraz szkieletu. Posługuje się prostym przykładem modelu tensegracyjnego, w którym zgodnie z jego nazwą, struktura jest zintegrowana (integration), czyli stanowi całość złożoną ze wzajemnie na siebie oddziałujących elementów i pozostaje w zrównoważonym napięciu (tension). To napięcie generowane jest dzięki naciskowi elementów elastycznych symbolizujących tkanki miękkie na pręty symbolizujące kości, które na zasadzie reakcji będą rozpierać elementy elastyczne. Tak stworzony i opisany model jest gotowy na przyjęcie na siebie sił zewnętrznych oraz grawitacji. Według autora model tensegracyjny umożliwia lepszą interpretację i trafniejszy opis ruchu sportowca. Stanowi więc alternatywę dla klasycznego modelu opisu ruchu generowanego autonomicznie pracującymi mięśniami i ścięgnami przyczepionymi do kości i realizującymi ruch zgodnie z mechanicznym schematem opartym na systemie dźwigni lub układu dźwigniowego dla przypadku mięśni dwustawowych.  Autor określa ten model jako przestarzały opis funkcjonowania robota, który nie radzi sobie ze stopniem złożoności rzeczywistych struktur anatomicznych. Najlepszym na to dowodem są liczne przykłady przyczepów mięśni do mięśni, ponad przyczepami kostnymi, które Myers opisuje w swojej książce. Takich połączeń i zależności nie obejmuje klasyczny model dźwigniowy, rozróżniający jedynie podział mięśni ze względu na ich wyizolowane funkcje zginania lub prostowania stawów.

Prace Toma Myersa pociągają za sobą daleko idące implikacje praktyczne dotykające metod treningowych i stosowanych ćwiczeń, które opierają się na przestarzałych opisach biomechanicznych i idei wyizolowanej pracy mięśniowej, zgodnie z ich ograniczonym postrzeganiem jedynie jako zginaczy lub prostowników. To nie ma prawa dobrze funkcjonować i każdy uważny obserwator dostrzega dysonans poznawczy pomiędzy teorią treningu, a rzeczywistymi efektami treningowymi.
Link do całego wykładu.

Artykuł Bieganie powięziowe (2) pochodzi z serwisu parawruch.pl.

03.01

Rano yacool pojechał na boisko w centrum Iten, gdzie chciał ponagrywać robiących trening Kenijczyków. Dziś robili diagonals, czyli biegali szybkie przekątne, a w truchcie wzdłuż krótszego boku boiska. Przyszedł też Daniel i Meshack. Najpierw w ramach rozgrzewki zrobili torowanie powięzi, a potem biegali przekątne. Trening spodobał im się, prawdopodobnie powtórzą go w sobotę. Ja zostałam w domu. Wczorajsza herbatka u Mama Rambo o posmaku czosnku jeździła mi całą noc po żołądku.

Robotnicy nadal ciosają kamienie, a nowe ogrodzenie rośnie w oczach. Jutro lub pojutrze powinni skończyć jeden bok. Wygląda dużo lepiej niż srebrna blacha falista.

Na wczesny lunch yacool ugotował nam uji. Niestety to był inny rodzaj mąki niż ta z poprzedniego dnia, nie miała kwaskowatego posmaku. W domu skończył się cukier i aby nadać potrawie wyrazu wkroiłam do niego banany i mango. Było ok. Tylko Alex nie ruszył, twierdząc że bez cukru równa się bez smaku. Nawet nie spróbował. Errol wciągnął jego porcję bez marudzenia.

Po południu wyciągnęłam yacoola na spacer. Mój żołądek wrócił w międzyczasie do normy. Errol spakował się i poszedł łapać matatu do Eldoret. My poszliśmy na punkt widokowy przy hotelu Kerio View. Roztacza się stamtąd piękny widok na Wielki Rów Afrykański. W drodze towarzyszyły nam dzieciaki prowadzące swoje krowy do strumyka. Drogi tu są usiane ostrymi kamieniami, ciężko się po nich chodzi i tym bardziej biega. Meshack bardzo dba o Altry Escalante, które dostał rok temu od yacoola i już się dopomina, by ten zostawił mu w tym roku Toriny, które mają jeszcze więcej pianki. Jak yacool ulegnie, to wróci do domu w sandałach i to bez skarpet, bo i te są zaklepane…

Będąc już przy Kerio poszliśmy tam coś zjeść. Skusiliśmy się na frytki masala, przyrządzone na ostro z cebulką, pomidorami i kolendrą. Porcja była olbrzymia. W międzyczasie zadzwonił Meshack mówiąc, że skontaktował się z nim Lumbazi – Niebieski Keniol i że chciałby dziś się z nami spotkać. Umówiliśmy się więc na 17.

Meshack przyszedł pierwszy. Wysłałam go jeszcze do Piusa po cukier, bo przecież gorzkiej herbaty żaden Keniol nie ruszy. Potem przyszedł Lumbazi. Pogadaliśmy, wydaje się fajny i zaciekawiony. Trochę go wypytaliśmy o jego sportową przeszłość. Ma 26 lat, mimo, że wg paszportu 21, ale to nas tu nie dziwi. Pięć lat to i tak żadna różnica w porównaniu do piętnastu u Kipchoge ( wg paszportu ma 33, w praktyce jego sąsiedzi znający go z dzieciństwa twierdzą że ma 48). Mama Lumbaziego pochodzi z plemienia Kalenjin, ojciec z Luja (chłopacy stwierdzili, że Luja nie biegają, więc to mama przekazała mu dobre geny). Przyjechał do Iten w 2015 roku i początkowo robił za pejsa Joyce Chepkirui, żony swojego obecnego coacha (byłego biegacza). Joyce ma 66′ w połówce. Wcześniej biegał w szkole, na zawodach i startował w crossach. Po roku, zaczął trenować pod okiem męża Joyce, który prowadzi go do dziś. To biegacz w białej koszulce z filmiku yacoola. Jacek wyjaśnił mu pokrótce i w miarę zrozumiały sposób czym się zajmuje i co chciałby zrobić z nim. Wspomniał mu też o projekcie sub55 w półmaratonie i że Lumbazi byłby najlepszym kandydatem do tego  projektu. Kenijczyk wyraził ochotę na wspólny trening. Jacek zaznaczył też, że chce by w tym treningu uczestniczył coach Lumbaziego. Jesteśmy wstępnie umówieni na niedzielę, o ile coach nie będzie wyrażał sprzeciwu.

Meshack odprowadził potem niebieskiego Keniola na skrzyżowanie. Zapytał go też jak to możliwe, że po tak krótkim czasie treningów (2015-2016) osiągnął tak świetny rezultat w półmaratonie (link można znaleźć pod filmikiem z Niebieskim Keniolem). Lumbazi odparł, że po przyjeździe do Iten trenując z Joyce, jego treningi nie były mocno obciążające. Może tu tkwi sekret jego sukcesu – brak przetrenowania w tamtym czasie i odpowiedni czas na regenerację? Niby twierdzi, że jest teraz gotowy na ponowny bieg poniżej 59′. Ma startować w lutym w Dubaju. Czekamy na potwierdzenie niedzielnego treningu, chcemy go zrobić na Tambach.

Meshack został jeszcze z nami. Razem z Alexem ugotowali ugali i cabbage na kolację. Tak ładnie pachniało, że nie mogłam sobie odmówić…

Artykuł Niebieski Keniol pochodzi z serwisu parawruch.pl.